< Artykuły

Przetrwanie w górach

WODA
Do przetrwania niezbędny jest dostęp do czystej wody w sporych ilościach. Wodę pozyskiwaną prosto z górskiego źródła trzeba zbadać lub przegotować, ponieważ może zawierać szkodliwe substancje. W temperaturach poniżej zera manierkę należy nosić zakrętką w dół. Woda znajdująca się u góry zamarza szybciej i w takiej pozycji nie zablokuje wylotu naczynia.
OGIEŃ
Opanowanie sposobów kontrolowania ognia stanowiło kluczowy krok naprzód dla prehistorycznych ludzi, ogromnie ułatwiający im przetrwanie. Ogień zapewniał ciepło, chronił przed pewnymi ssakami i gryzącymi owadami, poprawiał wartości odżywcze posiłków, umożliwiając gotowanie białka, a także pozwalał na aktywność w nocy. Liczne dowody sugerują, że ogniem posługiwano się powszechnie ok. 125 tys. lat temu, choć w pewnych rejonach mógł być używany nawet 1,9 mln lat temu.
JEDZENIE
Dla przetrwania w górach niezbędne jest także odpowiednie odżywianie się, co może stanowić pewne wyzwanie. Wiele cennych doświadczeń w tym zakresie zdobył podczas swej pierwszej w historii wyprawy na Antarktydę Roald Amundsen, zdobywca bieguna południowego. Towarzyszący polarnikom lekarz prawdopodobnie uratował ich od szkorbutu świeżym mięsem z upolowanych przez siebie zwierząt.
SIDŁA
Marty Meierotto, jeden z ludzi gór, jest doświadczonym traperem, polującym na zwierzęta, by zdobyć pożywienie, skóry i inne cenne trofea. Kiedy na przełomie XVI i XVII wieku do Ameryki Północnej przybyli Europejczycy, nauczyli się od Indian budowania pułapek na zwierzęta. Wystarczy w tym celu odpowiednio ułożyć na kijach kłodę, kamień lub inny ciężki przedmiot. Kiedy zwierzę poruszy kij, przedmiot spada na nie.
WILKI
Jednym z zagrożeń, z którymi musi sobie radzić Tom Oar, są wilki. Żyją one w stadach, na określonym terytorium, które znaczą swym zapachem, wyciem, a czasem wprost atakując intruzów. Kiedyś były pospolite w całej Europie, ale np. w Anglii ostatniego dzikiego wilka widziano w początku XVI wieku, za panowania Henryka VII. Obecnie w pewnych rejonach Europy odtwarzają się ich nieduże populacje. Inaczej wygląda to w Kanadzie, gdzie żyje dziś do 60 tys. wilków. Są pod ochroną, ale rdzenni mieszkańcy mogą na nie polować bez ograniczeń.
ÖTZI-Z-LODU
Jednym z najsłynniejszych „ludzi gór” na świecie jest Ötzi, znaleziony w 1991 roku przez niemieckich turystów w Alpach, na austriacko-włoskim pograniczu, ponad 3200 m n.p.m. Ötzi urodził się około 3300 lat p.n.e., a gdy zmarł, zimno w naturalny sposób zakonserwowało jego zwłoki, co pozwoliło nam zobaczyć, jak dokładnie wyglądali ówcześni ludzie. Ötzi miał przy sobie wiele przedmiotów umożliwiających przetrwanie w górach, m.in. topór, nóż, rakiety śnieżne i czapkę ze skóry niedźwiedzia. Nie wiadomo, jak dokładnie zmarł ani dlaczego znalazł się tak wysoko w górach.
NARTY
Narty od tysięcy lat ułatwiają ludziom przemieszczanie się, polowanie, komunikację i walkę. Dla sportu czy rozrywki używa się ich dopiero od 150 lat. Najstarsze narty na świecie, wykonane z drewna, znaleziono w północnej Europie.
ŚNIEG
Śnieg jest doskonałym izolatorem cieplnym, ponieważ ma bardzo porowatą budowę z licznymi pęcherzykami powietrza. Wewnątrz igloo, dzięki ciepłocie ciał mieszkańców, może panować temperatura nawet o 50 stopni wyższa niż na zewnątrz.
GRZYBY
Eustace Conway mieszka w górach Blue Ridge, stanowiących część Appalachów, gdzie od stuleci zbiera się grzyby. Dla Indian były one nie tylko pożywieniem. Opatrywali nimi rany, robili z nich leki, zdobili nimi święte szaty i naszyjniki, a popiół z nich mieszali z tytoniem i palili.
POGODA
Przydatną umiejętnością w górach jest przewidywanie pogody. Można np. przyjrzeć się chmurom – bynajmniej nie wypatrując w nich kształtów zwierząt czy twarzy! Delikatne, mocno rozciągnięte chmury (cirrusy) zapowiadają ładną pogodę, ale też jej możliwą zmianę w nieco dalszej przyszłości. Obserwując ruch i kierunek, w którym są zwrócone chmury, można określić, skąd nadciągnie nowy front atmosferyczny.